Đạo Cao Đài phát huy truyền thống yêu nước, đồng hành cùng dân tộc
10:44 PM 19/11/2026 | Lượt xem: 129 In bài viết |Từ những đóng góp trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc đến các hoạt động phát triển kinh tế, chăm lo an sinh xã hội, nhiều thế hệ chức sắc, chức việc và tín đồ Cao Đài đã gắn việc phụng đạo với trách nhiệm đối với đất nước. Qua một thế kỷ, truyền thống “Nước vinh, Đạo sáng” tiếp tục được phát huy bằng những việc làm thiết thực vì cộng đồng.
Ra đời tại Nam Bộ năm 1926, đạo Cao Đài là tôn giáo nội sinh, hình thành trên nền tảng văn hóa Việt Nam. Những giá trị hướng thiện, lòng yêu thương con người và ý thức trách nhiệm với cộng đồng trong giáo lý đã được nhiều thế hệ chức sắc, chức việc, tín đồ vận dụng vào đời sống, gắn sinh hoạt tôn giáo với sự phát triển của đất nước.
Hiện nay, các tổ chức và Hội thánh Cao Đài có trên 10.000 chức sắc, 30.000 chức việc và khoảng 2.5 triệu tín đồ, 1.290 cơ sở thờ tự.
Thứ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Hải Trung ghi nhận và đánh giá cao những đóng góp của đồng bào Cao Đài tại Đại lễ kỷ niệm 100 năm khai đạo Cao Đài
Tại Đại lễ kỷ niệm 100 năm Khai đạo Cao Đài, tổ chức ngày 16/11/2026 tại Tòa thánh Châu Minh, xã Tiên Thủy, tỉnh Vĩnh Long, Thứ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Hải Trung ghi nhận những đóng góp của đồng bào Cao Đài trong tiến trình lịch sử dân tộc. Chặng đường ấy thể hiện sự tiếp nối của tinh thần yêu nước, nhân ái và trách nhiệm xã hội trong cả thời chiến lẫn thời bình.
Chức sắc các tổ chức và Hội thánh Cao Đài tham dự Đại lễ kỷ niệm 100 năm khai đạo Cao Đài
Truyền thống phụng đạo, yêu nước
Trong những năm tháng đấu tranh giành độc lập dân tộc, nhiều chức sắc, chức việc và tín đồ Cao Đài đã tham gia phong trào cách mạng, trực tiếp chiến đấu, phục vụ chiến đấu và đóng góp cho kháng chiến.
Sự ra đời của các tổ chức như Cao Đài Cứu quốc, Mười hai phái Hiệp nhất thể hiện nỗ lực vượt qua những khác biệt về tổ chức để tập hợp lực lượng, cùng hướng đến mục tiêu độc lập, hòa bình và thống nhất đất nước. Tinh thần đoàn kết được thể hiện qua hoạt động vận động tín đồ, xây dựng lực lượng và huy động nguồn lực phục vụ cuộc đấu tranh chung của dân tộc.
Hội nghị Cao Đài Cứu quốc được tổ chức tại chiến khu Đồng Tháp Mười từ ngày 14 đến ngày 17/10/1947. Cùng với việc tập hợp các lực lượng Cao Đài yêu nước, phong trào còn thành lập các đoàn thể Thanh niên Cao Đài Cứu quốc, Phụ nữ Cao Đài Cứu quốc, mở rộng sự tham gia của đồng bào vào công cuộc kháng chiến.
Chưởng pháp Cao Triều Phát là một trong những nhân vật tiêu biểu của phong trào. Lời hiệu triệu của ông: “Bàn thờ tôn giáo thì có nhiều nhưng bàn thờ Tổ quốc chỉ có một” thể hiện tinh thần đặt trách nhiệm với đất nước trong mối gắn bó với đời sống đức tin.
Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung trân trọng những đóng góp, hy sinh của lực lượng “nghĩa quân áo trắng” trong trận chiến tại Mặt trận Giồng Bốm chống thực dân Pháp. Những người tín hữu đã đứng lên chiến đấu, gắn việc phụng đạo với sự nghiệp bảo vệ độc lập, tự do của Tổ quốc.
Qua hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, đồng bào Cao Đài có hơn 260 Bà mẹ Việt Nam anh hùng, 4.786 liệt sĩ, hơn 5.000 thương binh và hàng chục nghìn tín đồ tham gia cách mạng. Nhiều người được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Những đóng góp, hy sinh ấy là minh chứng cho truyền thống yêu nước và trách nhiệm của đồng bào Cao Đài đối với dân tộc.
Tại Vĩnh Long, truyền thống này còn gắn với Ngọc Đầu sư Nguyễn Văn Ngợi, chức sắc Hội thánh Cao Đài Tiên Thiên. Ông tham gia vận động chức sắc, tín đồ hưởng ứng kháng chiến, đảm nhiệm nhiều trọng trách trong công tác Mặt trận. Cuộc đời hoạt động của ông góp phần thể hiện sự gắn bó giữa người chức sắc tôn giáo với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Từ những phong trào tập hợp lực lượng đến các tấm gương chức sắc, tín đồ yêu nước, lịch sử đạo Cao Đài ghi nhận sự đóng góp của nhiều thế hệ trong những thời điểm quan trọng của đất nước. Đây cũng là nguồn tư liệu có ý nghĩa để giáo dục thế hệ trẻ về truyền thống của đạo và trách nhiệm công dân.
Giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa, đạo đức dân tộc
Trong suốt một thế kỷ, đạo Cao Đài đã góp phần gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa, đạo đức truyền thống của dân tộc thống qua giáo lý, nghi lễ trong đời sống tín ngưỡng.
Bên cạnh hệ tư tưởng, nghi lễ và lễ nhạc Cao Đài cũng tạo nên một không gian văn hóa đặc sắc. Các nghi thức cúng lễ, thời khóa hành lễ, phẩm phục, cách bài trí điện thờ và quy thức sinh hoạt cộng đồng tạo nên một trật tự biểu tượng thống nhất, trong đó yếu tố thiêng được biểu đạt bằng ngôn ngữ nghệ thuật. Đặc biệt, lễ nhạc Cao Đài có sự tiếp thu và chuyển hóa nhiều yếu tố của truyền thống âm nhạc Việt Nam, tạo nên một hình thức diễn xướng tôn giáo vừa trang nghiêm vừa gần gũi với môi trường văn hóa bản địa. Qua âm nhạc, kinh văn và nghi lễ, giáo lý không chỉ được đọc hoặc giảng giải mà còn được cảm nhận bằng âm thanh, nhịp điệu, thêm phần gần gũi, gắn bó với tín đồ.
Bên trong Tòa thánh Châu Minh, Hội thánh Cao Đài Tiên Thiên là sự kết hợp hài hòa giữa kiến trúc, hội họa và điêu khắc
Kiến trúc cũng là một phương diện nổi bật của di sản Cao Đài. Các thánh thất, điện thờ và đặc biệt là những công trình tôn giáo quy mô lớn đã tạo nên những không gian kiến trúc mang tính biểu tượng, trong đó nhiều yếu tố văn hóa Việt Nam được kết hợp với ngôn ngữ tạo hình tôn giáo.
Kiến trúc vì thế không chỉ phục vụ nhu cầu thờ tự mà còn thể hiện thế giới quan, quan niệm về vũ trụ và trật tự thiêng của cộng đồng tín đồ. Sự kết hợp giữa kiến trúc, hội họa, điêu khắc, màu sắc, biểu tượng và nghi lễ tạo nên một tổng thể văn hóa đặc thù, có giá trị nghiên cứu đối với lịch sử nghệ thuật và văn hóa Việt Nam hiện đại.
Đồng hành bằng những đóng góp thiết thực
Trong thời kỳ hòa bình, thống nhất đất nước và thực hiện công cuộc đổi mới, các Hội thánh, tổ chức Cao Đài tiếp tục phát huy truyền thống yêu nước trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội.
Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung ghi nhận nhiều tín đồ Cao Đài là những điển hình trong lao động, phát triển kinh tế, sản xuất, kinh doanh giỏi và vươn lên làm giàu chính đáng. Đồng bào tích cực tham gia khuyến học, khuyến tài, xây dựng gia đình hiếu học, góp phần phát triển kinh tế, xã hội và xây dựng đời sống văn hóa tại địa phương.
Những đóng góp này cho thấy trách nhiệm với đất nước được thể hiện ngay trong lao động, học tập và sinh hoạt hằng ngày. Việc phát triển kinh tế gia đình, quan tâm việc học của con em và tham gia các phong trào tại khu dân cư góp phần xây dựng cộng đồng ổn định, đoàn kết.
Cùng với đó, các hoạt động từ thiện, nhân đạo được duy trì bằng nhiều hình thức: đền ơn đáp nghĩa, chăm lo người nghèo, hỗ trợ gia đình khó khăn, xây dựng nhà tình thương, khám bệnh và phát thuốc nam, hằng năm đạt trên 100 tỷ đồng, từ sự đóng góp tự nguyện về kinh phí, vật chất và công sức của chức sắc, chức việc, tín đồ.
Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long trao Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh cho các tập thể, cá nhân thuộc các Hội thánh và tổ chức Cao Đài có thành tích, đóng góp tiêu biểu trong quá trình tham gia các hoạt động xã hội và đồng hành cùng dân tộc
Hoạt động giao lưu hành đạo giữa các Hội thánh và tổ chức Cao Đài cũng góp phần tăng cường phối hợp trong đào tạo, thông tin, từ thiện và nhân đạo. Thông qua những công việc chung, các Hội thánh trao đổi kinh nghiệm, củng cố sự hiểu biết và đoàn kết, cùng phát huy các giá trị đạo đức của đạo trong đời sống.
Trên phương diện văn hóa, việc tu bổ, xây dựng các tòa thánh, thánh thất, điện thờ Phật Mẫu vừa đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tôn giáo, vừa góp phần gìn giữ những giá trị kiến trúc và văn hóa truyền thống. Trong nếp sống của người tín hữu, lòng hiếu thảo, tinh thần nhân ái và ý thức hướng về cội nguồn tiếp tục được truyền dạy qua các thế hệ.
Bước vào thế kỷ phát triển tiếp theo, việc gìn giữ truyền thống yêu nước gắn với yêu cầu tiếp tục phát huy nguồn lực của các Hội thánh, tổ chức và cộng đồng tín đồ. Công tác đào tạo chức sắc, chức việc, giáo dục thanh thiếu niên, hướng dẫn thực hành giáo lý cần gắn với nâng cao hiểu biết pháp luật và trách nhiệm xã hội.
Các tổ chức và Hội thánh Cao Đài cần tiếp tục hướng dẫn chức sắc, chức việc và tín đồ sống tốt đời, đẹp đạo; tích cực tham gia phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, bảo vệ môi trường và những hoạt động vì lợi ích chung. Trên nền tảng truyền thống yêu nước và tinh thần nhân ái, đồng bào Cao Đài tiếp tục góp sức củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Hương Huyền - Xuân Thường





